By കോഴിക്കോട് : കോഴിക്കോടിന്റെ ഹൃദയമിടിപ്പ് അറിയണമെങ്കിൽ വലിയ അങ്ങാടികളിൽ നിന്ന് മാറി കുറ്റിച്ചിറ എന്ന ആ പഴയ നാട്ടിൻപുറത്തേക്ക് വരണം. നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപ് സാമൂതിരിയുടെ കാലത്ത് അറബി വ്യാപാരികളും നാട്ടുപ്രമാണികളും നടന്നുതീർത്ത അതേ മണ്ണിലൂടെ നടക്കുമ്പോൾ ആദ്യം നമ്മളെ എതിരേൽക്കുക വലിയൊരു ജലാശയമാണ്; ചരിത്രമുറങ്ങുന്ന കുറ്റിച്ചിറ കുളം.
ഈ കുളക്കരയിൽ നിന്നു നോക്കിയാൽ തൊട്ടപ്പുറത്ത് കാണാം, മലബാറിന്റെ വാസ്തുവിദ്യാ വിസ്മയമായ മിശ്കാൽ പള്ളി. സാധാരണ പള്ളികളെപ്പോലെ മിനാരങ്ങളോ താഴികക്കുടങ്ങളോ ഇല്ലാതെ, അഞ്ച് നിലകളിൽ തേക്ക് തടികളിൽ തീർത്ത ഈ പള്ളി ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ ഒരു കേരളീയ കൊട്ടാരമാണെന്നേ തോന്നൂ. എണ്ണൂറിലധികം വർഷത്തെ പഴക്കമുള്ള, പോർച്ചുഗീസുകാരുടെ അക്രമണത്തിന്റെ കരിനിഴൽ വീണ ചരിത്രമുള്ള ഈ പള്ളി കോഴിക്കോടിന്റെ മതസൗഹാർദ്ദത്തിന്റെ വലിയൊരു അടയാളം കൂടിയാണ്. വൈകുന്നേരത്തെ പ്രാർത്ഥനയ്ക്കായി മിശ്കാൽ പള്ളിയിൽ നിന്ന് ഉയരുന്ന ബാങ്ക് വിളി കുറ്റിച്ചിറ കുളത്തിലെ ശാന്തമായ വെള്ളത്തിൽ തട്ടി പ്രതിഫലിക്കുമ്പോൾ, അവിടെ വന്നിരിക്കുന്ന ഏതൊരു സഞ്ചാരിയുടെയും മനസ്സ് അറിയാതെ നിറയും. കോഴിക്കോട്ടെത്തുന്നവർക്ക് വെറുമൊരു കാഴ്ചയല്ല, മറിച്ച് നൂറ്റാണ്ടുകൾ പിന്നിലേക്കുള്ള ഒരു ടൈം ട്രാവലാണ് കുറ്റിച്ചിറ നൽകുന്നത്.